دانشنامه آزاد - خواص درمانی بادنجان

فارسى من بادنگان و معروف آن بادنجان و بادمجان است ، ولى عده اى از اعراب به من حدق و عده اى حدج گویند.
زادگاه اولیه من هندوستان است و قبل از اسلام به ایران آمده ام . از نظر غذایى نیروى زیادى ندارم و به همین جهت است كه در رژیم لاغرى از من زیاد استفاده مى كنند، خاصیت درمانى من بیشتر به علت باز كردن عروق است و به همین جهت رنگ رخساره را باز مى كنم ،

من كمى پیشاب آور و كمى ملین هستم ، به علت داشتن یك ماده سمى به نام ((سولانین )) براى اشخاص سودایى مزاج خوب نیستم ، مخصوصا این دسته نسبت به نمونه هاى تخم دار من حساسیت داشته و بلافاصله پس از خوردن من دچار چشم درد شده و یا در بدنشان جوش پیدا مى شود، و دسته اى هم مبتلا به كهیر مى شوند، ولى با امراض غیر سودایى سازگار هستم و معده را تقویت مى نمایم .
كدبانوهاى قدیم طرز تهیه مرا از آن روز مى دانستند و اكنون نیز آشپزخانه ماهر طبق همان رویه گذشته مرا تهیه مى كنند.
بهترین نمونه من قلمى بدون تخم و رسیده است و فرآورده هاى اندیمشك و دزفول كه زمستان به بازار مى آیند، به علت داشتن گوشت زیاد و نداشتن تخم مرا جوجه گیاهى لقب داده اند.
براى تهیه غذا با من اول باید مرا پوست بكنند و بعد آن را ورقه ورقه كنند و در نمونه هاى قلمى كه قابل ورقه شدن نیستند، با چاقو جوف آنها را شكاف داده ، بعد در رو و زیر و یا جوف آن نمك بپاشند و بعد در آب سرد روى هم بچینند. پس از مدتى كه این آب سیاه و تند مى شود، آب آن را عوض كنند تا زمانى كه دیگر آب سیاه و تند نشود، و چنانچه به این دستور عمل نمایند گوشت من خوشمزه تر شده و سم آن گرفته مى شود.
هیچوقت مرا با روغن كهنه و بودار سرخ نكنید، بلكه مرا با كره گاو یا روغن تازه حیوانى سرخ نمایید و چنانچه خواستید با روغن نباتى تهیه كنید، سعى نمایید روغن بدون بو یا معطر باشد و یا با كمك پیاز زیاد یا سیر روغن را معطر كنید. انواع وحشى من كه در هندوستان به عمل مى آید قابل استفاده نیستند و تنها نمونه هاى پرورش یافته در تهیه خوراك به كار مى رود.
من مقوى معده هستم و گرفتگى معده را باز مى كنم ، مشروط بر آنكه گرفتگى در اثر خوردن من نباشد. چه من بعضى اوقات باعث گرفتگى كبد و طحال مى شوم . ترشى من قابض بوده ، و ادرار را بیشتر مى كند، خوردن من بوى عرق بدن را از بین مى برد و كسانى كه زیر بغل و كشاله هاى ران آنها بد بو است بایستى زیاد از من استفاده كنند.
كسانیكه دستهایشان عرق مى كند و همیشه نمناك است ، مى توانند از آب سیاه پوست من استفاده كنند، كوبیده پوست مرا در دست بگیرند و یا دست خود را مدتى در جوشانده گرم آن بگذارند. من مسكن در پهلو، درد مثانه (زیر شكم ) و درد بواسیر هستم ، و درد چشم را كه علت سودایى نداشته باشد برطرف مى كنم .
خاكستر من مخلوط با سركه براى معالجه زخمهاى جلدى نافع است اگر كلاهك و دم مرا در سایه خشك كنید و خوب بسایید و گرد آن را روى بواسیر و سایر زخمهاى نشیمنگاه بپاشید، آنها را معالجه مى كنم .