دانشنامه آزاد - خواص درمانی بنفشه

گل بنفشه از صد نوع دارد كه غالبا به عنوان یك گل زینتى در باغچه كاشته مى شود، و تنها از چند نوع آن استفاده دارویى مى شود كه مهمترین آنها گل بنفشه ایرانى است كه به آن گل بنفشه معطر هم مى گویند و اكنون خود را معرفى مى كند. عربى من فرفیر است ولى بیشتر بنفشج كه معرب بنفشه است به كار مى رند.
من در غالب نقاط كوهستانى مرطوب ایران ، در زیر سایه درختان مى رویم و بهترین نوع مرا در منطقه البرز راه عمارلو - كبوترچاك و اطراف رودبار مى توانید به دست آورید.
من بهترین مسهل صفرا هستم ، مخصوصا موقعى كه مقدار زیادى صفرا در روده و معده جمع شده باشد. من مسكن عطش بوده ، فشار خون را پایین مى آورم و تبهاى شدید را برطرف مى كنم .
گل من خواب آور و محلل ورمها بوده ، جهت سردرد و سرفه و سختى سینه و حلق نافع است ، حرارت و سوزش ادرار را از بین مى برد و براى درمان بند آمدن ادرار، ذات الجنب و ذات الریه و دیفترى و سردرد اطفال تجویز مى شود. خوردن سه تا شش گرم گل من چند روز متوالى با آب سرد، جهت رفع اسهال صفراوى تجویز شده است . خوردن سه مثقال گل ساییده من با شیر خشت یك مسهل سریع العمل مى باشد و مخلوط آن با گل قند جهت تبهاى كهنه مفید است . گل من پادزهر سموم حیوانى است . براى رفع خشكى بینى مى توانید آب جوشانده گل مرا در بینى بكشید تا بر طرف شود. ضماد گل من جهت سردرد و جهت ورمهاى گرم و التهاب چشم و نرم كردن اعصاب و جرب صفراوى و خارش ، بى مانند مى باشد.
روغن بنفشه سرد و خواب آور بوده و جهت جرب و خشكى بینى و درمان سرفه و جلوگیرى از ریزش مو و نرم كردن پى و مفاصل و نگاهدارى ناخن به كار مى رود، نوشیدن سه گرم آن بعد از عرق كردن در حمام جهت تنگ نفس ‍ مفید شناخته شده است . مالیدن روغن بنفشه بر سینه اطفال جهت درمان سرفه خشك به غایب مفید است ، و چون آن را بر پنبه آغشته و شیاف نمایند، براى رفع بى خوابى اثرى فوق العاده دارد. براى تهیه روغن بنفشه 150 گرم گل بنفشه را در یك لیتر روغن كنجد بخیسانید و پس از چند روز صاف كرده مجددا گل بنفشه اضافه كنید، و این كار آن قدر ادامه دهید تا روغن از عطر و رنگ گل بنفشه اشباع شود. گل من داراى لعاب ، مقدارى اسید سالیسیلیك و یك ماده رنگى است كه در اثر ترشیها قرمز رنگ و در اثر قلیاییها سبز رنگ مى شود. گل من داراى عطرى مخصوص بوده و در تمام اجزاء گیاه من یك ماده قى آور وجود دارد كه مقدار آن در ریشه قابل توجه است . دمكرده پنج در هزار گل براى درمان سرماخوردگى ، برنشیت حاد، درد گلو و نزله و معالجه بیماریهاى سینه مفید است . مصرف گل من در مصارف مخملك ، سرخچه - و سرخك و سایر تبهاى دانه هاى بكار میرود. شیره تازه گل من علاوه بر این ملین است ، براى معالجه سیاه سرفه و زكام اطفال بكار میرود و شستشو با آن برفك را از بین مى برد، برگ من داراى اثر نرم كننده بوده و چون آن را با روغن مخلوط كرده ، بر پوست بدن بمالند، آن را نرم و لطیف مى نماید. براى جلوگیرى از تحریكات روده اى مى توان از تنقیه جوشانده برگ بنفشه استفاده كرد.
ریشه من داراى اثر قى آور است ، اثر ریشه و سایر قسمتهاى گیاه من در معالجه سرطان قابل توجه بوده و نبایستى آن را از نظر دور داشت ، دانه ها ى من به مقدار 6 تا 10 گرم براى اطفال ملین بوده 10 تا 15 گرم آن در 150 گرم آب مسهل است .