دانشنامه آزاد - بی‌اهمیت بودن پدر

چون مادر عهده‌دار وظیفة توجه و خدمت كردن به كودكان خود بوده است، نظم خانواده در ابتدای امر چنان بود (البته تا آن اندازه كه ما می‌توانیم چیزی از تاریكیهای تاریخ استخراج كنیم) كه بر اساس مادر تكیه می‌كرد، و پدر منزلت عرضی و ناچیز داشت. در بسیاری از قبایلی كه هم‌اكنون بر روی زمین به سر می‌برند، و شاید در اجتماعات بشری اولیه هم، نقش زیستشناسی مرد در عمل تولید مثل از نظر دور مانده است؛ در این مورد، مرد مانند حیوانی تلقی می‌شود كه طبیعت او را برای تولیدمثل برمی‌انگیزد و با كمال لاعن شعوری جفتگیری می‌كند، و بچه‌ای به دنیا می‌آید، بدون آنكه در صدد باشد بداند كه چه چیز علت است و چه چیز معلول آن.

مردم جزیرة تروبریاند آبستنی زن را نتیجة روابط جنسی نمی‌دانند، بلكه علت آن را روح یا شبحی می‌شناسند كه در شكم زن وارد می‌شود، و خیال می‌كنند كه شبح معمولاً هنگام استحمام به شكم او راه می‌یابد، و در این قبیل موارد، دختر می‌گوید: «ماهی مرا گزید». مالینووسكی نقل می‌كند كه: «وقتی می‌پرسیدم كه پدر این طفل كیست، همه یك زبان می‌گفتند كه این طفل، بی‌پدر به دنیا آمده، زیرا مادر او ازدواج نكرده است؛ و چون صریحتر می‌پرسیدم و می‌گفتم كه از لحاظ زیستشناسی چه كس با این زن نزدیكی كرده است، سؤال مرا نمی‌فهمیدند و اگر جوابی می‌دادند این بود كه: شبح این طفل را به او داده است». مردم این جزیره عقیدة عجیبی داشتند، و آن این بود كه هرگاه زنی خود را به مردان زیادتری تسلیم كند، این شبح زودتر به شكم او راه می‌یابد؛ با وجود این، اگر زنان می‌خواستند از بار برداشتن محفوظ بمانند، در موقع مد دریا استحمام نمی‌كردند و در عین حال، از نزدیكی با مردان نیز خود را نگاه می‌داشتند. راستی كه این عقیدة عجیبی است، كه مردم را از رنج بسیار برای یافتن پدر طفل آسوده می‌كرده است، و از این طرفه‌تر، آنكه این عقیده را برای خاطر شوهران، یا برای خاطر علمای مردمشناسی جعل كرده باشند.

مردم ملانزی می‌دانند كه روابط جنسی سبب آبستنی می‌شود، با وجود این،‌ دخترانی كه هنوز شوهر اختیار نكرده‌اند اصرار دارند كه آبستنی خود را نتیجة خوردن نوعی غذا بدانند. حتی پس از آنكه وظیفة جنسی مرد در عمل توالد و تناسل شناخته شده، روابط جنسی به اندازه‌ای پریشان و بیقاعده بوده كه بآسانی نمی‌توانسته‌اند پدر طفل تازه به دنیا آمده را معلوم دارند. به همین جهات است كه در اجتماعات اولیه، زن خیلی بندرت به فكر آن بوده است كه بداند پدر طفلش كیست؛ طفل، طفل آن زن به شمار می‌رفته، و خود آن زن متعلق به شوهری نبوده، بلكه به پدر یا برادر یا قبیلة خود تعلق داشته و با آنان می‌زیسته است، و هم آنان تنها خویشاوندان نری بوده‌اند كه طفلش آنان را خویشاوند خود می‌شناخته است. روابط مهر و محبت میان برادر و خواهر، ‌به طور كلی، شدیدتر از چنین روابطی میان زن و شوهر بوده، و از طرف دیگر، شوهر نیز به نوبة خود با مادر و در قبیلة خود می‌زیسته و پنهانی از زن خود دیدن می‌كرده است. حتی در دوران مدنیت قدیم نیز برادر در نزد زن گرامیتر از شوهر بوده و چنانكه از تواریخ برمی‌آید اینتافرنس برادر خود را از خشم داریوش رهانید، نه شوهر خود را، و آنتیگونه، به خاطر برادرش خود را فدا كرد، نه به خاطر شوهرش. «این اندیشه كه شوهر نزدیكترین فرد به زن خود و گرامیترین شخص در مقابل دل اوست، خیلی تازه در جهان پیدا شده و در جزء كوچكی از بنی بشر مصداق خارجی دارد».

تاریخ تمدن ویل دورانت جلد اول مشرق زمین

عوامل كلی تمدن

تعریف تمدن

عوامل جغرافیایی‌‌ زمین شناختی تمدن

عوامل ‌ اقتصادی تمدن

عوامل نژادی تمدن

عوامل روانی تمدن

علل انحطاط و اضمحلال تمدنها

عوامل اقتصادی تمدن

از شكار تا برزگری

فقدان حس پیش‌بینی در ملل اولیه

آغاز دوراندیشی